Buồng Trứng Đa Nang Là Gì? Nguyên Nhân, Dấu Hiệu Và Điều Trị

Đa nang buồng trứng là một trong những rối loạn nội tiết phổ biến ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản và có xu hướng gia tăng trong những năm gần đây. Bệnh không chỉ gây rối loạn kinh nguyệt mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng mang thai và sức khỏe lâu dài. Việc hiểu rõ đa nang buồng trứng đa nang là gì, nguyên nhân, triệu chứng và hướng điều trị sẽ giúp chị em chủ động bảo vệ sức khỏe sinh sản của mình.

Buồng trứng đa nang là gì?

Đa nang buồng trứng, còn gọi là hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS), là tình trạng rối loạn nội tiết liên quan đến sự mất cân bằng hormone sinh dục nữ và hormone nam trong cơ thể. Khi mắc bệnh, buồng trứng xuất hiện nhiều nang nhỏ chứa trứng chưa trưởng thành, các nang này không phát triển đầy đủ và không rụng đúng chu kỳ.

Sự rối loạn này thường đi kèm với tình trạng kháng insulin và tăng hormone androgen. Khi nồng độ androgen tăng cao, cơ thể người phụ nữ có thể xuất hiện các biểu hiện như rậm lông, nổi mụn, rụng tóc kiểu nam giới. Đồng thời, do trứng không rụng đều đặn nên chu kỳ kinh nguyệt trở nên thất thường, thậm chí vô kinh kéo dài. Đây chính là lý do khiến đa nang buồng trứng trở thành nguyên nhân hàng đầu gây hiếm muộn và vô sinh ở phụ nữ trẻ.

Nguyên nhân hình thành đa nang buồng trứng

Đến nay, nguyên nhân chính xác gây đa nang buồng trứng vẫn chưa được xác định hoàn toàn. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy bệnh liên quan chặt chẽ đến yếu tố di truyền, rối loạn chuyển hóa và lối sống hiện đại.

Yếu tố di truyền

Phụ nữ có mẹ, chị em gái hoặc người thân ruột thịt mắc hội chứng buồng trứng đa nang sẽ có nguy cơ cao hơn so với người bình thường. Điều này cho thấy yếu tố gen đóng vai trò quan trọng trong cơ chế hình thành bệnh.

Vì vậy, nếu trong gia đình có tiền sử mắc bệnh, chị em nên kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm và can thiệp kịp thời.

Kháng insulin và rối loạn chuyển hóa

Kháng insulin là tình trạng tế bào trong cơ thể phản ứng kém với insulin, buộc tuyến tụy phải sản xuất nhiều insulin hơn để duy trì lượng đường huyết ổn định. Nồng độ insulin tăng cao kích thích buồng trứng sản xuất nhiều androgen, làm gián đoạn quá trình phát triển và rụng trứng.

Tình trạng này thường gặp ở phụ nữ thừa cân, béo phì hoặc có lối sống ít vận động. Do đó, kiểm soát cân nặng và chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát bệnh.

Yếu tố lối sống và môi trường

Căng thẳng kéo dài, thiếu ngủ, chế độ ăn nhiều tinh bột tinh chế và chất béo xấu cũng góp phần làm rối loạn nội tiết. Lối sống hiện đại ít vận động làm tăng nguy cơ béo phì và kháng insulin, từ đó thúc đẩy sự phát triển của hội chứng buồng trứng đa nang.

Triệu chứng thường gặp của đa nang buồng trứng

Triệu chứng của bệnh có thể khác nhau ở từng người, tuy nhiên có một số biểu hiện điển hình mà chị em cần đặc biệt lưu ý.

Chu kỳ kinh nguyệt không đều

Kinh nguyệt thưa, 2–3 tháng mới có một lần hoặc vô kinh trong thời gian dài là dấu hiệu phổ biến nhất. Một số trường hợp có kinh nhưng lượng máu ít hoặc kéo dài bất thường. Tình trạng này phản ánh quá trình rụng trứng không ổn định.

Nổi mụn và da sạm

Do nồng độ androgen tăng cao, tuyến bã nhờn hoạt động mạnh khiến da dễ nổi mụn, đặc biệt ở vùng mặt, lưng và ngực. Da có thể sạm màu, xuất hiện các mảng thâm ở cổ, nách hoặc bẹn do rối loạn chuyển hóa.

Rậm lông và rụng tóc

Phụ nữ mắc đa nang buồng trứng thường mọc nhiều lông ở mặt, tay, chân hoặc bụng. Ngược lại, tóc trên da đầu có thể mỏng và rụng nhiều. Đây là biểu hiện đặc trưng của sự mất cân bằng hormone giới tính.

Tăng cân và khó kiểm soát cân nặng

Nhiều bệnh nhân tăng cân nhanh, đặc biệt là tích mỡ vùng bụng. Việc giảm cân trở nên khó khăn hơn do rối loạn nội tiết và kháng insulin.

Thay đổi tâm lý

Sự biến động hormone có thể khiến người bệnh dễ cáu gắt, lo âu hoặc trầm cảm. Những thay đổi về ngoại hình như nổi mụn, rậm lông cũng làm chị em tự ti và căng thẳng kéo dài.

Đa nang buồng trứng gây hậu quả gì?

Nếu không được điều trị, hội chứng buồng trứng đa nang có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng.

Trước hết là nguy cơ vô sinh do rụng trứng không đều hoặc không rụng trứng. Ngoài ra, tình trạng kháng insulin kéo dài làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường type 2, rối loạn lipid máu và bệnh tim mạch. Một số nghiên cứu cũng cho thấy phụ nữ mắc PCOS có nguy cơ cao bị tăng huyết áp và hội chứng chuyển hóa.

Việc kinh nguyệt không đều trong thời gian dài còn có thể làm tăng nguy cơ tăng sinh nội mạc tử cung, ảnh hưởng đến sức khỏe phụ khoa về sau.

Biện pháp điều trị và kiểm soát bệnh

Đa nang buồng trứng không thể tự khỏi hoàn toàn, tuy nhiên hoàn toàn có thể kiểm soát tốt nếu được điều trị đúng cách và thay đổi lối sống phù hợp.

• Điều chỉnh chế độ ăn và giảm cân: Ăn uống lành mạnh, giảm tinh bột tinh chế, tăng cường rau xanh và vận động đều đặn giúp cải thiện tình trạng kháng insulin.
• Dùng thuốc nội tiết: Thuốc tránh thai phối hợp thường được sử dụng để điều hòa kinh nguyệt và giảm triệu chứng rậm lông, nổi mụn.
• Thuốc kích thích rụng trứng: Áp dụng cho phụ nữ mong muốn mang thai.
• Phẫu thuật nội soi buồng trứng: Được chỉ định trong một số trường hợp đặc biệt khi điều trị nội khoa không hiệu quả.
• Theo dõi sức khỏe định kỳ: Kiểm tra đường huyết, mỡ máu và huyết áp để phòng ngừa biến chứng lâu dài.

TS Group – Tập đoàn cung cấp giải pháp chăm sóc sức khỏe toàn diện cho mẹ và bé

TS Group tự hào cung cấp các giải pháp chăm sóc sức khỏe toàn diện cho mẹ và bé, lấy INC làm nền tảng cốt lõi trong mọi hoạt động. Thông qua INC – hướng tiếp cận cá nhân hóa, từng giai đoạn từ thai kỳ, sinh nở cho đến chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ nhỏ đều được xây dựng dựa trên nhu cầu riêng biệt của mỗi gia đình, bảo đảm sự phù hợp, an toàn và hiệu quả lâu dài.

Với sứ mệnh “Mang lại hạnh phúc cho hàng triệu gia đình Việt”, TS Group không ngừng nâng cao chất lượng dịch vụ bằng việc ứng dụng INC vào toàn bộ quy trình chăm sóc. Sự kết hợp giữa chuyên môn, công nghệ và INC giúp TS Group tạo nên trải nghiệm trọn vẹn, đồng hành bền vững cùng các gia đình Việt trên hành trình chăm sóc sức khỏe mẹ và bé.

Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời sẽ giúp hạn chế biến chứng, bảo vệ khả năng sinh sản và nâng cao chất lượng cuộc sống. Mỗi phụ nữ nên chủ động tìm hiểu buồng trứng đa nang là gì, nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường của cơ thể và thăm khám chuyên khoa khi cần thiết. Chăm sóc sức khỏe sinh sản không chỉ là trách nhiệm với bản thân mà còn là nền tảng cho hạnh phúc lâu dài trong tương lai. TS GROUP khuyến khích chị em duy trì lối sống lành mạnh, kiểm tra sức khỏe định kỳ và trang bị kiến thức y khoa cơ bản để chủ động phòng ngừa cũng như kiểm soát hiệu quả hội chứng buồng trứng đa nang.